ಹೊಸದಿಲ್ಲಿ, ಸೆ. 16 : ದೇಶದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡಲಾಗಿದ್ದು, ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ವ್ಯಾಪಾರಿಗೆ (ಪಿ2ಎಂ) ಯುಪಿಐ ಮೂಲಕ ಮಾಡುವ ₹2 ಸಾವಿರಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೆ ಶೇ 0.4ರಷ್ಟು ಮರ್ಚೆಂಟ್ ಡಿಸ್ಕೌಂಟ್ ರೇಟ್ (ಎಂಡಿಆರ್) ವಿಧಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹೊಸ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 15ರಿಂದ ಜಾರಿಗೆ ಬರಲಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ಗ್ರಾಹಕರು ಪಾವತಿಸಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ; ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ವ್ಯಾಪಾರಿಯೇ ಭರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಕೇಂದ್ರ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವಾಲಯ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.
ಸುಮಾರು ಆರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಯುಪಿಐ ವ್ಯಾಪಾರಿ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೆ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ವ್ಯಾಪಕ ‘ಶೂನ್ಯ ಎಂಡಿಆರ್’ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಇದರಿಂದ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಲಿದೆ. ಆದರೆ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ (ಪಿ2ಪಿ) ನಡೆಯುವ ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆಗಳು ಮೊತ್ತ ಎಷ್ಟೇ ಇದ್ದರೂ ಸಂಪೂರ್ಣ ಉಚಿತವಾಗಿಯೇ ಮುಂದುವರಿಯಲಿವೆ. ₹2 ಸಾವಿರದವರೆಗಿನ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಪಾವತಿಗಳ ಮೇಲೂ ಯಾವುದೇ ಎಂಡಿಆರ್ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.
ಯಾರಿಗೆ ಶೇ 0.4 ಎಂಡಿಆರ್?
ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ವ್ಯಾಪಾರಿಗೆ ನಡೆಯುವ ₹2 ಸಾವಿರಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಯುಪಿಐ ಪಾವತಿಗೆ ಶೇ 0.4 ಎಂಡಿಆರ್ ಅನ್ವಯವಾಗಲಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಗ್ರಾಹಕರೊಬ್ಬರು ಅಂಗಡಿಯಲ್ಲಿ ₹3 ಸಾವಿರ ಮೊತ್ತದ ವಸ್ತು ಖರೀದಿಸಿ ಯುಪಿಐ ಮೂಲಕ ಹಣ ಪಾವತಿಸಿದರೆ, ಶೇ 0.4ರ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ₹12 ಎಂಡಿಆರ್ ಆಗುತ್ತದೆ. ಈ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಗ್ರಾಹಕರಿಂದ ವಸೂಲಿ ಮಾಡುವಂತಿಲ್ಲ.
₹75 ಸಾವಿರ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೆ ಎಂಡಿಆರ್ ಗರಿಷ್ಠ ಮಿತಿಯನ್ನು ₹300ಕ್ಕೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಂದರೆ ₹75 ಸಾವಿರಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೊತ್ತದ ವಹಿವಾಟು ನಡೆದರೂ ಎಂಡಿಆರ್ ₹300 ಮೀರಬಾರದು.
ಸಣ್ಣ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ಈಗಿರುವ ಶೂನ್ಯ ಎಂಡಿಆರ್ ಸೌಲಭ್ಯ ಮುಂದುವರಿಯಲಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಹೊಸ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಸುಮಾರು ಶೇ 96ರಷ್ಟು ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ವ್ಯಾಪಾರಿಗೆ ನಡೆಯುವ ಯುಪಿಐ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವಾಲಯ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ರೈಲ್ವೆ, ಇಂಧನ, ವಿಮೆಗೆ ₹5 ಮಾತ್ರ
ರೈಲ್ವೆ, ದೂರಸಂಪರ್ಕ, ವಿಮೆ, ಇಂಧನ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಪರಿಕರಗಳಂತಹ ಅಗತ್ಯ ಹಾಗೂ ಕಡಿಮೆ ಲಾಭಾಂಶದ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ₹2 ಸಾವಿರಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಯುಪಿಐ ವಹಿವಾಟಿಗೆ ಶೇ 0.4ರ ಬದಲು ಪ್ರತಿ ವಹಿವಾಟಿಗೆ ₹5 ಎಂಡಿಆರ್ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಮ್ಯೂಚುವಲ್ ಫಂಡ್, ಷೇರು, ಸ್ಟಾಕ್ ಬ್ರೋಕರ್ ಮತ್ತು ಡೀಲರ್ಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪಾವತಿಗಳಿಗೆ ಶೇ 0.02 ಎಂಡಿಆರ್ ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರ ಗರಿಷ್ಠ ಮಿತಿಯೂ ₹300 ಆಗಿರಲಿದೆ.
ಹೊಸ ನಿಯಮದ ಕುರಿತು ಗ್ರಾಹಕರಲ್ಲಿ ಗೊಂದಲ ಉಂಟಾಗದಂತೆ ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವಾಲಯ ಸ್ಪಷ್ಟನೆ ನೀಡಿದ್ದು, ಎಂಡಿಆರ್ ಸರ್ಕಾರ ಅಥವಾ ಎನ್ಪಿಸಿಐ ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ತೆರಿಗೆ ಅಥವಾ ಶುಲ್ಕವಲ್ಲ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದೆ. ಇದು ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು, ಪಾವತಿ ಸೇವಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಯುಪಿಐ ಆ್ಯಪ್ ಸೇವಾದಾರರು ಸೇರಿದಂತೆ ಪಾವತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಭಾಗಿದಾರರ ನಡುವೆ ಹಂಚಿಕೆಯಾಗುವ ಶುಲ್ಕವಾಗಿದೆ.
ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಎಂಡಿಆರ್ ಹೊರೆಯನ್ನು ಗ್ರಾಹಕರ ಮೇಲೆ ವರ್ಗಾಯಿಸದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಲು ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಗ್ರಾಹಕರು ಅಂಗಡಿ ಅಥವಾ ಇತರ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಯುಪಿಐ ಮೂಲಕ ₹2 ಸಾವಿರಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಣ ಪಾವತಿಸಿದರೂ ಅವರ ಖಾತೆಯಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಎಂಡಿಆರ್ ಕಡಿತವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
2016ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾದ ಯುಪಿಐ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ದೇಶದ ಪ್ರಮುಖ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾವತಿ ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದೆ. ವಹಿವಾಟುಗಳ ಪ್ರಮಾಣ ಭಾರಿ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ, ಸೈಬರ್ ಭದ್ರತೆ, ಪಾವತಿ ಸೇವೆಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ನಿರಂತರ ಹೂಡಿಕೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಹೊಸ ಎಂಡಿಆರ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಯುಪಿಐ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಸುಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸುವ ಉದ್ದೇಶ ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಹೇಳಿದೆ. ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಹಾಗೂ ಸಣ್ಣ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಹೊರೆ ಆಗದಂತೆ ಹೊಸ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವಾಲಯ ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಯಾವ ವಹಿವಾಟಿಗೆ ಎಷ್ಟು?
₹2 ಸಾವಿರದವರೆಗಿನ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಯುಪಿಐ ಪಾವತಿ – ಎಂಡಿಆರ್ ಇಲ್ಲ
ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆ – ಮೊತ್ತ ಎಷ್ಟೇ ಇದ್ದರೂ ಎಂಡಿಆರ್ ಇಲ್ಲ
₹2 ಸಾವಿರಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಪಾವತಿ – ಶೇ 0.4 ಎಂಡಿಆರ್
₹75 ಸಾವಿರ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಹಿವಾಟು – ಗರಿಷ್ಠ ₹300
ರೈಲ್ವೆ, ದೂರಸಂಪರ್ಕ, ವಿಮೆ, ಇಂಧನ, ಕೃಷಿ ಪರಿಕರಗಳಂತಹ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಲಯ – ₹5
ಮ್ಯೂಚುವಲ್ ಫಂಡ್, ಷೇರು ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿತ ಬಂಡವಾಳ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪಾವತಿ – ಶೇ 0.02; ಗರಿಷ್ಠ ₹300
ಹೊಸ ನಿಯಮ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 15ರಿಂದ ಜಾರಿಗೆ ಬರಲಿದ್ದು, ಸಾಮಾನ್ಯ ಗ್ರಾಹಕರ ಯುಪಿಐ ಬಳಕೆ ಉಚಿತವಾಗಿಯೇ ಮುಂದುವರಿಯಲಿದೆ.